درس نیوز
جواب فعالیت ها،جواب تمرین ها،نمونه سوال،شرح آزمایش ،بازی و نرم افزار و امکانات دیگر ...
کلمات کلیدی مطالب
نویسنده: حسین رستمانی - ۱۳٩٢/۱/۱٩

التَّحلیل الصَّرفِى و الإعراب:

تحلیل صرفی همان «تجزیه کردن» و اعراب همان «ترکیب کردن» در دستور زبان فارسی است.

دانش آموز: تجزیه و ترکیب یعنی چه؟

معلم : تجزیه یا تحلیل صرفی یعنی ذکر مشخّصات کلمه بدون توجّه به موقعیت آن در جمله.

ترکیب یا إعراب یعنی ذکر نقش و حالتی که کلمه در جمله ایفا می کند.

قبلاً آموخته ایم که کلمه سه نوع است:

اسم، فعل و حرف.

حال ببینیم در تجزیه ی هر یک، چه مواردی را باید ذکر کنیم.

 بقیه در ادامه مطلب ........ نظر یادت نره هاااا!!!! ........... حسین رستمانی .......

منبع این مطلب و مطلب قبلی :http://adel3596.blogfa.com/


مواردی که در تجزیه «اسم» ( التحلیل الصرفِى ) رعایت می شود عبارتند از:

1- عدد: مفرد، مثنّی یا جمع است؟

2- جنس: مذکّر است یا مؤنّث؟

3- جامد است یا مشتق. اگر مشتق است کدام یک از انواع هفتگانه است؟

مواردی که در تجزیه ی « فعل» (التحلیل الصرفِى ) رعایت می شود عبارتند از :

1- ماضی، مضارع یا امر است.

2- صیغه فعل

3- ثلاثی مجرّد است یا مزید و اگر مزید است از کدام باب است؟

موارد تجزیه ی « حرف» عبارتند از:‌

1- نوع حرف

( حرف جر = مِن / فِى / عَنْ/عَلَی/ إلی/بِـ / لِـ )

(حرف تعریف = ال)؛(حرف استفهام: هَل، أ)

(حرف نفی= لا ، ما ) ؛ ( حرف استقبال = سَـ ، سَوفَ)

2- حرف مورد نظر مبنی بر چیست؟ ( این مطلب را در درس هشتم خواهید خواند.)

در الإعراب یا ترکیب ذکر این موارد لازم است:

1- فاعل و مرفوع 2- مبتدا و مرفوع 3- خبر و مرفوع 4- جارّ و مجرور 5 - مجرور به حرف جر6- فعل و فاعل 7- مفعول و منصوب

8- ذکرِ این که جمله، فعلیّه است یا اسمیّه .

مثال برای تجزیه و ترکیب یا التحلیل الصرفِى و الإعراب. ( أکْتُبُ بِقَلَمٍ.)

أکتُبُ

فعلٌ مضارعٌ، لِلْمتکلّم مع الغیر، ثلاثى مجرّد

الفعلُ و الفاعلُ و الجملةُ فِعلیةٌ

بِـ

حرفُ جرٍّ

-

قلمٍ

اسمٌ، مفرد، مذکّر ، جامدٌ

مجرورٌ بِحرفِ الجرّ (بِقلمٍ، جارّ و مجرور)

تمرین: عَیِّن الصحیحَ:

کَتَبَ الطالبُ دَرسَهُ فِى المنزلِ.

کَتَبَ: فعلٌ مضارعٌ، مزیدٌ ثلاثى/ فعلٌ و فاعلُهُ « الطالب»

للغائب، مجرّد ثلاثـﻰ / فعلٌ و الجملةُ فعلیةٌ

ال: حرفُ تعریفٍ

حرفُ جَرٍّ

طالب: اسمٌ، مفردٌ، اسم ُ فاعلٍ / مفعول و منصوب

مذکّر ، مشتقّ / فاعل و مرفوع

درس: اسم، مذکّر، صفة مشبهة / مفعول و منصوب

مفرد، مذکّر/ مفعول و منصوب

ـهُ: اسم، للغائب، ضمیرٌ متّصل

اسم، للمخاطب، ضمیر منفصل

فِى : حرفُ عطفٍ

حرفُ جرٍّ

المنزل: مفرد، مذکّر / مجرور بحرفِ جرّ

اسمٌ مشتقّ ( اسم مکانٍ) / مفعول و منصوب

حسین رستمانی
سلام ؛ حسین رستمانی هستم مدیر و نویسنده این وبلاگ . امیدوارم مطالب مورد استفاده تان قرار گرفته باشد و ما را با نظرات خود دلگرم کنید.
نویسندگان وبلاگ:
مطالب اخیر:
نظرسنجی‌ها و کدهای اضافی :